برنامه‌ریزی توسعه به عنوان یکی از مهم‌ترین نرم‌افزارهای اداره کشور، بیش از ۷۰ سال است که اقتصاد، سیاست، فرهنگ عمومی و زندگی ایرانیان را تحت تاثیر قرار داده است. تدوین و اجرای ۵ برنامه عمرانی در حکومت پهلوی، توقف ماشین برنامه‌ریزی توسعه در دهه نخست انقلاب اسلامی و پیگیری دوباره آن در قالب ۶ برنامه پنج ساله، ماجرای پرفراز و نشیبی را پیش روی ما قرار می‌دهد. لازمه کنشگری موثر جریان‌های مردمی که در میدان عینیت به دنبال تحقق الگوی پیشرفت ایرانی_اسلامی هستند، روایتی اجمالی از این ماجرا است. چرا که لازمه طراحی الگویی متفاوت از توسعه، شناخت چیستی توسعه و تطورات تاریخی آن است.